Chuyến đi trải nghiệm một ngày về miền đất Tây Sơn – Bình Định cũ của tập thể 12 chuyên Văn đã trở thành một trong những ký ức đáng nhớ nhất của năm cuối cấp: đầy vui tươi nhưng cũng nhiều sâu lắng, đầy khí thế mà cũng yên ả lạ thường. Hành trình ngắn ngủi từ Chủng viện Làng Sông – Đập Dâng Phú Phong – Bảo tàng Quang Trung không chỉ mang lại tri thức lịch sử mà còn để lại trong mỗi chúng tôi những cảm xúc sâu sắc về văn hóa, con người và vùng đất giàu truyền thống của quê hương. Nhìn lại chuyến đi ấy, tôi vẫn nhớ rất rõ không khí rộn ràng trên xe, những điểm đến lặng yên mà thiêng liêng, những sắc màu của văn hóa võ cổ truyền, và cả bữa cơm trưa dân dã mà ấm tình bè bạn.
Ngay khi chiếc xe 45 chỗ lăn bánh khỏi cổng trường, cũng là lúc không khí vui tươi bao trùm cả đoàn. Anh hướng dẫn viên và phụ tour đã tạo nên không gian sôi động bằng những trò chơi nhỏ cung cấp tri thức liên quan đến lịch sử Tây Sơn, các nhân vật trong phong trào khởi nghĩa, và những câu hỏi thú vị về văn hóa Bình Định. Điều khiến chúng tôi thích thú không phải chỉ là phần thưởng nhỏ xinh, mà là cảm giác được “khởi động” trước khi bước vào một vùng đất lịch sử – như thể mỗi câu hỏi là một mảnh ghép dắt chúng tôi tiến gần hơn tới Quang Trung, tới phong trào Tây Sơn và đến chính truyền thống kiêu hùng của dân tộc. Những tiếng cười, tiếng tranh luận sôi nổi, sự háo hức khi giơ tay thật nhanh để giành quyền trả lời… tất cả khiến chuyến xe trở thành một lớp học di động – mà ở đó, tri thức đến bằng niềm vui.
Giữa sắc nắng Tây Sơn Điểm đến đầu tiên là Chủng viện Làng Sông, một không gian tôn giáo cổ kính được bao bọc bởi hàng cây xanh tĩnh lặng. Bước qua cổng chủng viện, chúng tôi như đi vào một thế giới khác: bình yên, cổ xưa và đậm chất miền quê. Nhà thờ cổ đứng đó, rêu phong nhưng uy nghiêm, như một trang sách cũ mở ra bằng thứ ánh sáng vàng nhạt của buối sớm. Gió nhẹ, trời trong, và có cái gì đó rất dễ chịu len vào lòng – kiếu cảm giác khiến con người bỗng muốn thở chậm lại, nói khẽ lại, và để mắt lang thang trên từng ô cửa, từng mái ngói.
Chủng viện Làng Sông với kiến trúc châu Âu cổ đã gợi ra nhiều cảm xúc khó diễn tả—một sự hòa quyện của vẻ đẹp tôn nghiêm và sự khiêm nhường giản dị. Nơi đây cũng là “cái nôi” của chữ Quốc ngữ mà khi ngoảnh lại, đều thấy in hằn trong kí ức mỗi người con quê hương một nét bút nghiêng của lịch sử đã xa. Tuy cơn bão đi qua đã gây ra không ít vết thương cho mảnh đất và con người nơi đây. Song tôi tin rằng những dấu vết ấy rồi sẽ dần lành lặn, sẽ cô đọng nên một phần trầm tích quý giá của thời đại.
Rời Làng Sông, chúng tôi đến Đập Phú Phong, nơi dòng nước xanh trải rộng giữa bầu trời và núi đồi Tây Sơn. Đập dâng không chỉ là công trình thủy lợi quan trọng mà còn là một “phông nền thiên nhiên” tuyệt đẹp. Gió mát, nước trong, bầu trời cao – tất cả tạo nên cảm giác khoáng đạt rất khác với sự ồn ào của thành phố. Ở đây, chúng tôi được nghe hướng dẫn viên giới thiệu về vai trò của hệ thống đập trong sản xuất nông nghiệp của Tây Sơn và lịch sử hình thành của vùng đất này. Một điểm đến giản dị nhưng rất đỗi thân thương.
Nếu ví chuyến tham quan như một bản giao hưởng, thì Bảo tàng Quang Trung chính là chương cao trào rực rỡ nhất. Khi màn hình lớn trong hội trường sáng lên cũng là lúc chúng tôi như được cuốn vào một hành trình ngược thời gian. Bộ phim tư liệu kể về tuổi thơ của ba anh em Tây Sơn, cuộc khởi nghĩa đầy khí phách và chiến công thần tốc “hành quân năm ngày đánh tan 29 vạn quân Thanh”. Hình ảnh, âm thanh, giọng thuyết minh mạnh mẽ làm sống dậy cả một giai đoạn lịch sử. Đối với tôi –người đã nhiều lần đọc về Tây Sơn trong sách – việc được “nhìn tận mắt” câu chuyện lịch sử khiến tri thức trở nên chân thực hơn bao giờ hết. Có những khoảnh khắc, tôi cảm giác như cả không gian lặng đi khi hình ảnh đoàn quân tiến ra Thăng Long hiện lên, tiếng trống giục vang lên mạnh mẽ – như nhịp đập của dân tộc trong những giờ phút định mệnh.
Phần biểu diễn trống trận khiến cả hội trường như rung chuyển. Âm trống dồn dập, rộn rã, mạnh mẽ mà hào hùng. Những động tác của đội biểu diễn vừa mạnh mẽ vừa uyển chuyển, tái hiện tinh thần thượng võ của người Bình Định. Mỗi tiếng trống không chỉ là âm thanh thuần túy mà sống động như vọng lên từ quá khứ, như nhịp đập của cả một thời đại. Tiếng trống vang lên, đất trời như rung động, lòng người như dậy sóng.
Tiếp nối là màn biểu diễn võ cổ truyền. Người xem như bị cuốn vào từng chiêu thức mạnh mẽ nhưng tinh tế, từng cú xoay người mạnh mẽ kết hợp với tiếng hô khí thế. Đó không chỉ là võ, mà còn là văn hóa—là tinh thần mà người dân Bình Định nuôi dưỡng qua nhiều đời. Chúng tôi cảm thấy hạnh phúc khi được chứng kiến tận mắt tinh hoa văn hóa mà trước đây chỉ biết qua sách vở và lời kể của người xưa.
Sau buổi sáng di chuyển nhiều, bữa trưa tại nhà hàng Hiếu Ngọc là khoảng thời gian thoải mái để cả lớp ngồi lại bên nhau. Thực đơn giản dị mà ngon miệng cùng những món ăn dân dã, đậm chất Bình Định khiến chúng tôi cảm nhận được tình đất tình người nơi đây – giản dị nhưng ấm áp, không cầu kỳ nhưng thật khó quên.
Khi xe lăn bánh về lại cổng trường lúc 14 giờ, mỗi người chúng tôi đều mang theo một điều gì đó – một câu chuyện, một cảm xúc, hay đơn giản là một khoảnh khắc đẹp cùng tập thể. Chuyến đi không chỉ giúp chúng tôi hiểu hơn về lịch sử Tây Sơn mà còn làm giàu thêm tâm hồn, dạy tôi biết quan sát, biết cảm, biết trân trọng những giá trị văn hóa lâu đời của dân tộc. Hơn hết, giữa những ngày cuối cấp đầy lo âu, hành trình này đã gắn kết tập thể thêm một lần nữa trước khi bước vào ngưỡng cửa trưởng thành. Có lẽ vài năm sau nhìn lại, chúng tôi sẽ nhớ rất lâu về một sáng nhiều nắng, một chuyến xe đầy tiếng cười, một ngày rong ruổi giữa miền đất võ. Tất cả hòa quyện thành quãng thanh xuân rực rỡ nơi trường Lê thương yêu trong mỗi chúng tôi.
Tác giả: Tập thể lớp 12 chuyên Văn