GIỚI THIỆU SÁCH HAY
NGUYỄN NGỌC TƯ – TÁC GIẢ CỦA NHỮNG TẬP TRUYỆN MANG ĐẬM HỒN QUÊ
“Người ta ngây ngất trước sự hào nhoáng, mê mẩn trước sự bóng bẩy nhưng chỉ rơi nước mắt trước sự giản dị từ đáy lòng” (Nguyễn Ngọc Tư)
Nguyễn Ngọc Tư đến với bạn đọc bằng sự chân chất của một con người miền sông nước Nam Bộ. Ở đó có những chiếc xuồng nghèo nàn, khát nước, những em bé mới lớn mồi côi, những số phận lỡ làng, những cuộc tình duyên chóng vánh và cả những vấn đề về đạo đức trong xã hội hiện đại. Bên cạnh những gam màu tối, nhà văn Nguyễn Ngọc Tư vẫn dành ra những mảng màu tươi sáng để vẽ lên những bức chân dung đẹp về con người phương Nam – chất phát, thật thà, đậm đà tình nghĩa thủy chung…
Điểm qua những kiệt tác thấm đượm mùi mặn, mùi gió ta không thể không kể đến tập truyện ngắn “Cánh đồng bất tận”. Trong tập truyện có truyện ngắn cùng tên. Đây là tác phẩm tiêu biểu và nổi tiếng đã làm nên tên tuổi của Nguyễn Ngọc Tư. Tác phẩm được xuất bản năm 2005, đã nhận được giải thưởng của Hội Nhà văn Việt Nam 2006, sau đó tiếp tục nhận giải thưởng văn học Asean 2008 và được chuyển thể thành bộ phim cùng tên vào năm 2010.
“Cánh đồng bất tận” là tuyển tập 14 truyện ngắn, mỗi câu chuyện kể về một mảnh đời khác nhau của những người dân quê. Họ sống cơ cực, lam lũ, phụ thuộc vào sông nước. Thế nhưng, cái nghèo ấy lại là chốn kỉ niệm của mỗi con người, lang thang phiêu bạc trên những chiếc ghe hết rạch này đến kinh kia, con người Nam Bộ thèm được lên bờ sống một cuộc sống yên ổn, nhưng khi đã lên bờ lại là lúc họ nhớ về những dòng sông, những cách đồng khô nước mỗi khi chạy vịt. Bao trùm cả một tập truyện đều là không khí u buồn và trĩu nặng dòng nhớ.
Khi đọc tập truyện ngắn “Giao thừa” của tác giả Ngọc Tư, tôi đã chợt rơi lệ khi gián tiếp chứng kiến những cảnh đời, những con người miền Tây lênh đênh sông nước với tình yêu thương chân chất và mộc mạc. Họ lênh đênh như chính mảnh đất lắm sông nhiều rạch của họ. Như bao người trên thế giới này, họ mang trong mình tình phụ tử, mẫu tử thiêng liêng, tình yêu lứa đôi nồng nàn mà đằm thắm. Nhưng sao cuộc đời họ tréo ngoe.
Tập truyện được xuất bản năm 2010 với 17 truyện ngắn nhưng hơn phân nửa đều là tình cảm gia đình và để lại những đứa trẻ mồ côi. Mỗi nhà mỗi cảnh nhưng sao giống nhau cái nghèo, cái khổ, cái mê ca xướng theo đuổi nghệ thuật. Đó là gia đình anh Tâm chị Điệp trong “Bởi yêu thương”, bởi yêu thương mà hai anh chị thấu hiểu nhau, hy sinh cho nhau nhiều lắm. Chỉ mới là khúc dạo đầu của tập truyện nhưng đã lấy đi rất nhiều giọt nước mắt của những người hay mủi lòng. Đó là một gia đình không mấy “lành lặn” nhưng nhà họ luôn sống lạc quan yêu đời và trân trọng những gì mình đang có. Nhưng “ Làm gì có chuyện đời như ý?”. Truyện Nguyễn Ngọc Tư luôn như thế, cô đi sâu vào đời sống nội tâm của con người Nam Bộ để từ đó đồng cảm cái nghèo nhưng nồng hậu của người “Ba Bảy Chín”( ba chìm, bảy nổi, chín lênh đênh).
Tập truyện cũng chú ý đến những phận duyên hẩm hiu, những người con gái lỡ thì vì chờ người ta mở lời, những người con gái lỡ trót dại khi mới lớn. Tiêu biểu là truyện ngắn “Giao thừa” cùng tên với tập truyện. Dù bị định kiến xã hội đè nặng, dù có đau đớn và hy sinh nhiều đến mấy, ở đó, con người vẫn luôn nhen nhóm ngọn lửa hy vọng về một cuộc lương duyên đẹp dù đã trễ tràng. Từng mẩu chuyện tất thảy đều nhẹ nhàng, những con người đó im lặng yêu, im lặng chịu đựng, rồi cũng khẽ khàng đau đớn.
Và khi đi sâu hơn nữa vào thế giới u tối lạnh lẽo của chốn tâm hồn người, tản văn “Đong tấm lòng” mang hơi hướng hiện đại, đề cập trực tiếp đến những vấn đề đang nổi cộm trong xã hội khiến người đọc chạm được đến chỗ nhân đạo, nhân văn và rờ rẫm thấy sao mà nó quá mỏng manh. Cuốn sách với 32 tản văn ngắn đã giúp chúng ta hình dung con người miền Tây với những hoài cựu, với những xót xa, trớ trêu mà cuộc sống hiện đại đã vô tình bào mòn đi những giá trị tinh thần của họ. Đó là những “mồi người”, là sự vô tình “Giữa người với người” mà Nguyễn Ngọc Tư đã đau đáu trăn trở với lòng mình, với bạn đọc. Tiêu biểu nhất có lẽ là tản văn “Đong tấm lòng”- tác phảm cùng tên với tựa đề tập sách – tác phẩm đã đề cập đến sức mạnh của đồng tiền trong thời hiện đại. Đồng tiền đã thay thế cho tình nghĩa con người, trở thành thước đo của tấm lòng – “đo tấm lòng nhau bằng mệnh giá của những tờ giấy lạnh”. Hơn ai hết, chỉ có sống chân chất, sống thật là một con người miền quê sông nước, nhà văn Ngọc Tư mới hiểu được sự chua chát của những người sống giao thoa giữa hai thời kì. Họ phải chứng kiến những tình nghĩa xuất phát từ tận đáy lòng kia bị xem thường. Không chỉ vậy, “Đong tấm lòng” còn mang theo những trăn trở trĩu nặng về vấn đề bản sắc văn hóa, lịch sử, cội nguồn một vùng đất.
Vẫn một văn phong mộc mạc, giản dị nhưng đầy sâu lắng, “Khói trời lộng lẫy”, xuất bản năm 2019, là tuyển tập của 9 truyện vừa và truyện ngắn. Tập sách đã mang đến cho người đọc nhiều mảnh đời, nhiều số phận đáng thương. Tiêu biểu là tác phẩm cùng tên với nhan đề tập truyện, “Khói trời lộng lẫy” đã xuất sắc phơi bày tư tưởng “trọng nam khinh nữ”, phơi bày sự ám ảnh tư tưởng của một đứa trẻ con. Không chỉ vậy, câu chuyện còn cho ta cảm nhận rõ ràng nhất về nỗi cô đơn tận cùng khi phải sống trong sự vô cảm của xã hội, một thế gian u tối của xứ hẻo lánh, nghèo nàn, mục rữa. Tác phẩm phản ánh sự đối lập giữa cái đẹp và sự tàn phai mang đến cho người đọc nhiều cảm xúc và những suy tư về cuộc sống.
Ngôn ngữ trong sáng tác của Nguyễn Ngọc Tư vừa giản dị, vừa phá cách với nét phối trộn ngôn từ rất riêng. Nguyễn Ngọc Tư đã thổi hơi thở của cuộc sống vào tác phẩm của mình làm nó gần gũi hơn đối với người đọc. Qua những tác phẩm của nữ văn sĩ, người đọc có cơ hội khám phá vẻ đẹp của miền Tây sông nước và những con người nơi đây. Dù mảnh đất này nhiều khó khăn và đầy nhọc nhằn nhưng con người nơi đây vẫn luôn kiên trì bám lấy quê hương cũng giống như Ngọc Tư kiên trì “bám rễ” cội nguồn sáng tạo của mình.
Các tập truyện của nhà văn Nguyễn Ngọc Ngọc Tư hiện có tại thư viện trường, mời các bạn cùng đọc!
Tác giả: Lê Thị Cẩm Tiên – lớp 12 chuyên Văn