Tuổi trẻ là khoảng thời gian thích hợp nhất để con người ta có được những trải nghiệm, dùng sức trẻ len đến đỉnh núi của tri thức, mở rộng tầm mắt để học hỏi, để ngắm nhìn, để biết thế giới ngoài kia to lớn đến nhường nào. Chính vì thế, những cuộc hành trình là thứ để khiến cái nhiệt huyết cất giấu bấy lâu được mang ra và cũng là cơ hội để những trái tim ưa khám phá, chinh phục có thể gắn kết bền chặt cùng nhau.
Lịch sử là gạo cội, là gốc rễ của tất cả mọi người, và việc tìm hiểu cũng như trải nghiệm về lịch sử là một niềm đam mê trong mỗi chúng ta. Là những người con Bình Định (cũ) , lớp 11 Chuyên Lí – LK26 đã có một chuyến đi đầy ý nghĩa ở khu du lịch Ghềnh Ráng – Tiên Sa và nhà hát nghệ thuật Quy Nhơn – Bình Định (nay là Nhà hát truyền thống tỉnh Gia Lai), trước kia là Nhà hát Tuồng Đào Tấn. Chuyến đi này đã giúp chúng em rút ra được nhiều bài học quý báu cho tình yêu quê hương, đất nước.
1. Đồi Thi Nhân, khu du lịch Ghềnh Ráng – Tiên Sa.
Điểm đến đầu tiên của chuyến tham quan, đoàn chúng em được đặt chân đến Khu du lịch Ghềnh Ráng – Tiên Sa. Điểm độc đáo của khu du lịch này nằm ở đường đi lên là con dốc Mộng Cầm với một bên là rừng núi, bên còn lại là biển với những con sóng vỗ rì rào. Nhưng đặc biệt nhất vẫn là khu mộ của nhà thơ Hàn Mặc Tử đặt giữa rừng cây xanh mát, cao vút, ông được mệnh danh là người hiền viết “Thơ điên” nằm trên đồi Thi Nhân ở khu du lịch Ghềnh Ráng, Tiên Sa.
Trên đường đi, hướng dẫn viên giới thiệu cho chúng em về tiểu sử của nhà thơ Hàn Mạc Tử, một cuộc đời bạc mệnh với những vần thơ đầy “chất tình”. Đường đi lên là con dốc Mộng Cầm với một bên là rừng núi, một bên còn lại là biển cả.
Sau chuyến đi, mọi người lên xe với sự vui vẻ và hào hứng di chuyển tới địa điểm tiếp theo.
2. Tham quan nhà hát tuồng Đào Tấn
Địa điểm tiếp theo là tại nhà hát tuồng Đào Tấn hay nhà hát nghệ thuật Quy Nhơn – Bình Định (nay là Nhà hát truyền thống tỉnh Gia Lai), nơi của những bài tuồng được biểu diễn, những bài hát bội được hát bởi các nghệ sĩ tài ba. Hát bội, biểu diễn tuồng,… là những loại hình nghệ thuật đặc sắc của Bình Định. Cô hướng dẫn đã cho chúng em thấy được vẻ đẹp của những loại hình nghệ thuật trên thông qua trang phục, lịch sử,… Các phần chúng em được nghe bao gồm là nghệ thuật bài chòi và nghệ thuật hát bội.
Thứ nhất là bài chòi. Bài Chòi là một trò chơi dân gian mang tính nghệ thuật cao, thường diễn ra tại các chòi nhỏ dành cho 2 tới 3 người chơi. Mỗi ván bài được dẫn dắt bởi Anh/Chị Hiệu, những nghệ sĩ có khả năng vừa hát hay, vừa ứng tác giỏi, cùng với sự hỗ trợ của dàn nhạc đệm (đàn Nhi, sáo, trống). Bộ bài gồm 3 pho (Văn, Vạn, Sách) với các lá bài mang tên Hán/Nôm, Quốc Ngữ và hình vẽ đặc trưng gắn liền với đời sống, đời tư của người lao động (như Tứ Cẳng, Chín Gối). Trong lúc chơi, Anh/Chị Hiệu sẽ bốc bài và hô tên bằng những câu hò; người chơi có lá bài trùng sẽ hô “Tới” hoặc “Có”. Người tích lũy đủ 3 lá bài từ hiệu sẽ thắng cuộc và gõ mõ báo hiệu.
Thứ hai là hạt bộ hay còn có thể gọi là hát bội. Hát Bội (hay Tuồng) là loại hình nghệ thuật sân khấu cổ điển, được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể, có nguồn gốc từ cung đình. Đây là một nghệ thuật tổng hợp đòi hỏi diễn viên phải tinh thông ca hát, vũ đạo, võ thuật và khả năng sử dụng binh khí. Đặc trưng nổi bật nhất là tính ước lệ cao trong điệu bộ và nghệ thuật hóa trang tượng trưng rõ rệt cho tính cách nhân vật. Các vở tuồng là một phần không thể thiếu trong các lễ hội và đời sống tinh thần của người Việt.
Qua đó, tập thể 11 Chuyên Lí chúng em được trải nghiệm vẽ mặt nạ tuồng và hiểu hơn về văn hoá hát bộ, đồng thời cũng giúp chúng em nâng cao trải nghiệm và rèn luyện sự khéo léo, tinh thần đồng đội. Mõi người một việc, ai cũng cười, nói, vui vẻ mà làm cho tới khi thông báo hết giờ. Tới lúc nhận kết quả, ai cũng rạng rỡ, tươi cười vì thành phẩm của mình làm được.
Vậy là đã hết một ngày trải nghiệm của tháng 10 cực kì đáng nhớ và ý nghĩa. Sau chuyến đi này, cô đọng lại trong mỗi người chúng em không chỉ là vẻ đẹp của đồi Thi Nhân, sự đặc sắc trong nghệ thuật bài chòi, hát bội mà còn là một lòng nồng nàn yêu văn hóa, yêu quê hương của mình nơi chúng ta sinh ra và lớn lên. Sự phối hợp hài hòa giữa cảnh và tình, lịch sử và trải nghiệm đã giúp chúng em thêm phần bồi hồi, xúc động. Đây không chỉ là một chuyến đi mà còn là một bài học thực tiễn về lòng yêu quê hương và sự gắn kết với nhau về một miền di sản văn hóa đầy tự hào. Đây không những là một chuyến đi trải nghiệm mà còn là một bài học lịch sử, văn hóa sống động, giúp chúng em “chạm” vào hồn thiêng sông núi và “thấu” được tinh túy của cha ông.
Tác giả: Tập thể lớp 11 Chuyên Lí – LK26