Sáng 20/11/2026, giữa không khí tri ân của Ngày Nhà giáo Việt Nam, Tổ Lịch sử – Địa lí – GDKT và PL, Trường THPT Chuyên Lê Quý Đôn tổ chức tiết dạy minh họa sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học. Tại lớp 12 Anh 2, cô Bùi Thị Ánh dạy Bài 8: Cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước (1954 – 1975), tiết 22. Đây là thành quả của nhiều buổi làm việc nghiêm túc, khi cả tổ cùng chọn bài, xác định mục tiêu, thiết kế và chỉnh sửa từng hoạt động, với một điều luôn đặt lên hàng đầu: học sinh sẽ học như thế nào.

Cả lớp 12 Anh 2 hào hứng “tạo dáng” trả lời câu hỏi trong trò chơi “Về đích thần tốc”.

Tiếng hát “Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng” vang lên mở đầu tiết học. Cả lớp vỗ tay, hát vang giai điệu quen thuộc, như cùng trở về ngày toàn thắng 30/4/1975. Từ cảm xúc ấy, cô giáo nhẹ nhàng dẫn dắt học trò vào bài học. Qua thảo luận cặp đôi, các em tìm hiểu tình hình đất nước sau Hiệp định Pa-ri và nhận ra vì sao chiến thắng Phước Long được xem là “đòn thử chiến lược”, mở ra thời cơ giải phóng miền Nam.

Mở đầu tiết học, cả lớp vỗ tay hát vang ca khúc “Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng”.
Cô Bùi Thị Ánh ghi bảng, kết hợp trình chiếu nhiệm vụ học tập.

Thời cơ đã đến, và lớp học bước vào phần đóng vai “Bản tin Giải phóng”. Đứng sau bục phát thanh, bạn phát thanh viên với chiếc khăn quàng đỏ tự tin dẫn chương trình. Bên chiếc bàn phủ khăn đỏ, các “phóng viên hiện trường” lần lượt đưa tin từ Tây Nguyên, Huế – Đà Nẵng đến Sài Gòn. Bên dưới, cả lớp chăm chú lắng nghe, vừa theo dõi từng mốc sự kiện vừa hoàn thành đoạn tư liệu trong phiếu học tập. Khi bản tin khép lại, những tràng pháo tay và lời nhận xét chân thành của các bạn là phần thưởng xứng đáng cho nhóm phóng viên nhỏ.

Phát thanh viên của “Bản tin Giải phóng” tự tin dẫn chương trình.
Học sinh chăm chú theo dõi bản tin và hoàn thành phiếu học tập.

Điều đáng quý là bản tin ấy do chính các em xây dựng. Nhóm đã dùng trí tuệ nhân tạo để gợi ý ý tưởng, sắp xếp nội dung, nhưng không sao chép nguyên văn mà đối chiếu từng mốc thời gian, sự kiện với sách giáo khoa rồi mới trình bày. Từ trải nghiệm này, học sinh hiểu rằng AI chỉ là công cụ hỗ trợ, còn con người phải kiểm chứng và chịu trách nhiệm với thông tin mình đưa ra. Đó là một bài học thiết thực về năng lực số trong thời đại hôm nay.

Nếu bản tin đưa học sinh về với diễn biến lịch sử, thì hoạt động nhóm giúp các em đi sâu vào câu hỏi “Vì sao ta thắng?”. Cả lớp đứng dậy quây quanh bàn, bàn bạc, phân công rồi cầm bút màu thiết kế sơ đồ tư duy về nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử. Chỉ ít phút sau, bốn sản phẩm đã treo kín bảng, mỗi sơ đồ một dấu ấn: lá cờ đỏ sao vàng tung bay, những nhánh ý “chủ quan – khách quan”, “đối với Việt Nam – đối với quốc tế”, và cả dòng chữ “I love VN” đầy cảm xúc. Đại diện nhóm 1 và nhóm 3 tự tin trình bày, nhóm 2 và nhóm 4 nhận xét, phản biện theo kĩ thuật 3-2-1. Đứng giữa những sản phẩm của học trò, cô giáo chốt lại kiến thức, kết nối các ý tưởng thành bài học trọn vẹn.

Các nhóm sôi nổi thảo luận, thiết kế sơ đồ tư duy.
Cô giáo chốt kiến thức bên những sản phẩm của học sinh.

Tiết học khép lại trong tiếng cười rộn rã với trò chơi “Về đích thần tốc”. Mỗi câu hỏi, hàng chục cánh tay đồng loạt giơ cao, uốn cong, ôm vòng để chọn đáp án, cho đến khi “đoàn quân” 12 Anh 2 về đích tại Dinh Độc Lập. Suốt 45 phút, học sinh thực sự là trung tâm của giờ học: chủ động, mạnh dạn, hợp tác ăn ý. Những năng lực tự học, giao tiếp, tư duy lịch sử và năng lực số được bồi dưỡng một cách tự nhiên. Lịch sử không còn là những trang sách khô khan mà trở thành câu chuyện sống động, khơi dậy niềm tự hào và lòng biết ơn thế hệ cha anh.

Lớp học rộn ràng trong phần luyện tập bằng ngôn ngữ hình thể.

Phía sau những chuyển biến ấy là sự quan sát tỉ mỉ của các thầy cô trong tổ. Theo tinh thần nghiên cứu bài học, thầy cô ngồi gần các nhóm, không chú tâm đánh giá người dạy mà lặng lẽ theo dõi cách từng học sinh học: em nào hăng hái, em nào còn lúng túng và vì sao. Những ghi nhận ấy trở thành chất liệu cho buổi họp sau tiết dạy, nơi tổ cởi mở, thẳng thắn chia sẻ, góp ý và cùng rút ra những kinh nghiệm quý cho các giờ dạy tiếp theo.

Một tiết học khép lại, nhưng hành trình đổi mới vẫn đang tiếp tục. Với tổ chuyên môn, nghiên cứu bài học không chỉ là một hình thức sinh hoạt chuyên môn, mà là cách để mỗi thầy cô cùng nhìn vào việc học của học trò, lắng nghe nhau, học hỏi nhau và cùng lớn lên trong nghề.

Trong ngày 20/11, món quà ý nghĩa nhất có lẽ không nằm ở những bó hoa, mà ở ánh mắt hứng khởi, những cánh tay giơ cao và nụ cười rạng rỡ của học sinh trong giờ học. Đó cũng là điều thầy cô luôn hướng tới: mỗi giờ học là một hành trình khám phá, nơi lịch sử được tiếp nối bằng niềm tự hào và trách nhiệm của thế hệ hôm nay.

Tổ Lịch sử – Địa lí – GDKT và PL tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học

Tác giả: Cô Bùi Thị Ánh – Giáo viên Lịch sử